Δεν έχεις, Όλυμπε, θεούς, μηδέ λεβέντες η Όσσα, ραγιάδες έχεις, μάννα γη, σκυφτούς για το χαράτσι, κούφιοι και οκνοί καταφρονούν τη θεία τραχιά σου γλώσσα, των Ευρωπαίων περίγελα και των αρχαίων παλιάτσοι…
(Κωστής Παλαμάς)

Πέμπτη, 12 Νοεμβρίου 2009

Λαοί και φύλα της αρχαίας Μακεδονίας (2)

Ο αρχαιολογικός χώρος της Αιανής


Ἐλιμιῶται ἤ Ἐλιμειῶται: Οι κάτοικοι της Ελίμειας ή Ελιμιώτιδος, περιοχής της αρχαίας άνω Μακεδονίας, η οποία κάλυπτε το νότιο τμήμα του σημερινού Νομού Κοζάνης και το ανατολικό του Νομού Γρεβενών, στην κοιλάδα του μέσου ρου του ποταμού Αλιάκμονος (Βλ. Χάρτη Αρχαία Μακεδονία). Στην αρχαιότητα ανήκε στο ομώνυμο βασίλειο, το οποίο μαζί με τα υπόλοιπα ''άνωθεν βασίλεια'' (Τυμφαίας, Ορεστίδος, Εορδαίας, Λυγκηστίδος, Πελαγονίας και Δερριόπου) αποτελούσαν την λεγόμενη Άνω Μακεδονία, όπως προαναφέρθηκε.
Σύμφωνα με τις νεώτερες αντιλήψεις θεωρούνται Δυτικό (Ηπειρωτικό) φύλο, που συμμετείχε στην ομοσπονδία των Ηπειρωτών Μολοσσών μαζί με τους Ορέστες, τους Λυγκηστές, τους Πελαγόνες και τους Τυμφαίους, πριν από την δημιουργία του μακεδονικού βασιλείου.
Σπουδαιότερη πόλη της περιοχής και πιθανότατα η πρωτεύουσα ήταν η Αιανή, η οποία γνώρισε μεγάλη ακμή στα αρχαϊκά και κλασσικά χρόνια (6ος και 5ος αι. π.Χ.). Κατά τον Στέφανο Βυζάντιο ονομάσθηκε έτσι «…από Αιανού παιδός Ελύμου, του βασιλέως Τυρρηνών…». Από τον ίδιο συγγραφέα αναφέρεται και πόλη Ελιμία: «…πόλις Μακεδονίας, Στράβων εβδόμω. από Ελύμου του ήρωος ή από Ελένου ή από Ελύμα του Τυρρηνών βασιλέως…».
Η γεωγραφική θέση της Αιανής ορίζεται δυτικά από το βουνό Βούρινος, νοτιοανατολικά από τα όρη των Καμβουνίων και βορειοανατολικά από την τεχνητή λίμνη του Πολυφύτου. Βρίσκεται 23 χλμ. νότια της Κοζάνης και απέχει 5 χιλ. από τον ποταμό Αλιάκμονα. Η αρχαία πόλη βρίσκεται τα τελευταία χρόνια στο επίκεντρο του διεθνούς επιστημονικού, αρχαιολογικού και ιστορικού ενδιαφέροντος εξαιτίας των πολυσήμαντων αρχαιολογικών ευρημάτων που βρέθηκαν σε αυτή: μνημεία, δημόσια κτήρια, πλούσιες ιδιωτικές κατοικίες, μοναδικά αγάλματα και βασιλικοί τάφοι που περιείχαν πλήθος κτερισμάτων όπως χάλκινα σκεύη, όπλα, σιδερένια ομοιώματα αμαξιών με πήλινα και χάλκινα αλογάκια, πήλινα μελανόμορφα και ερυθρόμορφα αγγεία, πήλινα ειδώλια, οστέινα περίτμητα πλακίδια που είναι αριστουργήματα της μικροτεχνίας, γυάλινα και αλαβάστρινα αγγεία. Οι συστηματικές ανασκαφές άρχισαν το 1983 και συνεχίζονται μέχρι σήμερα.

ΓΕΩΡΓΙΑΣ ΚΑΡΑΜΗΤΡΟΥ-ΜΕΝΤΕΣΙΔΗ

Η οργανωμένη ζωή στην περιοχή ξεκινά από την Ύστερη Εποχή του Ορειχάλκου, ενώ στα μέσα περίπου της πρώτης χιλιετίας η Ελίμεια καθιστά την ύπαρξη της αισθητή στον ελλαδικό χώρο. Περίφημο στην αρχαιότητα υπήρξε το βαρύ ιππικό των Ελιμιωτών που θα διακριθεί σε πολλές μάχες για την πειθαρχία του και την γενναιότητά του.
Ο πρώτος ηγεμών των Ελιμιωτών και πιθανόν ιδρυτής της βασιλικής δυναστείας της περιοχής, για τον οποίο έχουμε ιστορική αναφορά (σχολιαστής στον Θουκυδίδη Ι. 57. 3) ήταν ο Δέρδας Α΄, γιος του μέλους της μακεδονικής βασιλικής δυναστείας των Αργεαδών, Αρριδαίου. Ο Αρριδαίος ήταν γιος του βασιλέως των Μακεδόνων Αμύντα Α΄ (540 – 498/497 π.Χ.) και επομένως αδελφός του ιδιαίτερα γνωστού από την δράση του στους Περσικούς πολέμους Αλεξάνδρου Α΄ του Φιλέλληνος (498/497 – 454 π.Χ.). Φαίνεται ότι στον Αρριδαίο είχε ανατεθεί η διοίκηση της Ελιμιώτιδος είτε από τον Αμύντα Α΄ είτε το πιθανότερο από τον ίδιο τον Αλέξανδρο Α΄, ο οποίος είχε συνάψει σχέσεις επιγαμίας (ο ίδιος ή η αδελφή του) με τον προϋπάρχοντα βασιλικό οίκο της Ελίμειας (βλ. E. Borza: The Emergence of Macedon, σελ. 124). Ο Δέρδας Α΄ κληρονόμησε λοιπόν το βασίλειο της Ελιμιώτιδος από τον πατέρα του και θα σπεύσει να ανεξαρτητοποιηθεί πλήρως από το Βασίλειο της Μακεδονίας, μάλλον κατά την διάρκεια των ταραγμένων χρόνων που ακολούθησαν την δολοφονία του Αλεξάνδρου Α΄. Ο Δέρδας Α΄ θα εμπλακεί μάλιστα και στην δυναστική διαμάχη των εξαδέλφων του (των υιών του Αλεξάνδρου Α΄), Φιλίππου και Περδίκκα, στηρίζοντας στρατιωτικά τον Φίλιππο εναντίον του αδελφού του, ο οποίος είχε καταλάβει τον θρόνο της Μακεδονίας (Περδίκκας Β΄). Ο διάδοχος του Περδίκκα Β΄, ο Αρχέλαος (413 – 399 π.Χ.), θα ανανεώσει τους συγγενικούς δεσμούς των Αργεαδών με τους Ελιμιώτες δίνοντας την κόρη του ως σύζυγο (το 400 π.Χ. σύμφωνα με τους υπολογισμούς του N. Hammond. Αναφέρεται στο The Emergence of Macedon, σελ. 164) στον Δέρδα Β΄ που ήδη είχε διαδεχθεί τον πατέρα του, Δέρδα Α΄ (σύμφωνα με άλλους ιστορικούς ήταν παππούς του και όχι πατέρας του), στον θρόνο της Ελίμειας.
Ο Δέρδας Β΄ θα αποκτήσει από την κόρη του Αρχελάου δυο γιους, τον Δέρδα και τον Μαχάτα και μια κόρη, την Φίλα, την οποία θα πάρει (σύμφωνα με τις νεώτερες απόψεις των ιστορικών) ως πρώτη σύζυγο ο Φίλιππος Β΄ (και όχι την Ιλλυρίδα Αυδάτα, η οποία θεωρείται πλέον ως η δεύτερη κατά σειράν σύζυγός του).
Σημειώνουμε ότι σύμφωνα με τον κορυφαίο Γερμανό ιστορικό και μελετητή της περιόδου του Μεγ. Αλεξάνδρου Ντρόϋζεν (Johann Gustav Droysen, 1808 – 1884), ο γενάρχης της μακεδονικής Δυναστείας των Αντιγονιδών, ο Αντίγονος Α΄ ο ονομαζόμενος Μονόφθαλμος ή Κύκλωψ (382-301 π.Χ.), προερχόταν από το γένος των ηγεμόνων της Ελιμιώτιδος και ήταν γιος του Φιλίππου, γιου του προαναφερθέντα Μαχάτα.* Υπενθυμίζουμε ότι ο Φίλιππος διορίστηκε από τον Μ. Αλέξανδρο ως Σατράπης (διοικητής) του τμήματος των Ινδιών, που κατακτήθηκε στην διάρκεια της σχετικής εκστρατείας. Δολοφονήθηκε το 326 π.Χ. μετά την ανταρσία των μισθοφορικών στρατευμάτων που διοικούσε (Αρριανού, Ανάβασις VI.27.2).
Το βασίλειο της Ελιμιώτιδος θα ενσωματωθεί οριστικά επί Φιλίππου Β΄ στο Μακεδονικό Βασίλειο και θα αποτελέσει αναπόσπαστο τμήμα αυτού σε όλη την υπόλοιπη διάρκεια της ύπαρξής του, μέχρι την ρωμαϊκή κατάκτηση (168/167 π.Χ.).
___________________

(*) Βλ. σχετικά J. G. Droysen: Geschichte des Hellenismus Τόμ. Ι σελ. 43, καθώς και στο εξαιρετικό Smith, Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. Πρέπει όμως να αναφέρουμε ότι υπάρχουν αμφισβητήσεις για την καταγωγή του από άλλους ιστορικούς (Edson, Τατάκη), ενώ ο Χέκελ (Waldemar Heckel: Who's who in the Age of Alexander the Great-Prosopography of Alexander's Empire, 2006) δεν αναφέρει τίποτε.


Ἐορδοί: Αρχαίο φύλο εντοπιζόμενο στην άνω Μακεδονία. Κατά τις απόψεις των νεώτερων ερευνητών οι Εορδοί ή Εορδαίοι (βλ. Στεφ. Βυζ. στην λέξη Εορδαίαι), διείσδυσαν στην Μακεδονία και εγκαταστάθηκαν στην περιοχή δυτικά του Βερμίου, στην διάρκεια της Εποχής του Ορειχάλκου. Θεωρούνταν ως Ιλλυρικό φύλο και σωστότερα Πρωτο - Ιλλυρικό. Σύμφωνα όμως με νεώτερες απόψεις (βλ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ σελ. 66), θεωρούνται πλέον ως Παίονες.
Κατά την πρώτη περίοδο της επέκτασης του Μακεδονικού βασιλείου, η περιοχή των Εορδών θα κατακτηθεί από τους Μακεδόνες, οι οποίοι θα τους εξοντώσουν. Όσοι επέζησαν θα καταφύγουν στην Φύσκα της Μυγδονίας (Θουκυδίδης Β΄ 99), απ’ όπου είχαν ήδη εκδιωχθεί οι κάτοικοί της Ήδωνες, που είχαν καταλάβει την χώρα μετά την παλαιότερη (γύρω στο 800 π.Χ.) αποχώρηση του μεγαλύτερου τμήματος του φρυγικού φύλου των Μυγδόνων, ενώ στην Εορδαία θα εγκατασταθούν Μακεδόνες. Από τότε η περιοχή θεωρείται ως μια από τις βασικές επαρχίες του Μακεδονικού βασιλείου.
Γύρω στο 350 π.Χ. ο Φίλιππος Β΄ θα ενσωματώσει στην Μακεδονία τους Παραυαίους, τους Τυμφαίους και τους Ορέστες, ενώ στην περιοχή των Πρεσπών (σημερ. πεδιάδα της Κορυτσάς), θα δημιουργήσει από τους κατοίκους της περιοχής και Μακεδόνες αποίκους, ένα νέο φύλο που τους ονόμασε Εορδαίους (N.G.L. Hammond:Macedonian State, σελ.192, καθώς και N.G.L.Hammond “The march of Alexander the Great on Thebes in 335 B.C.” στο συλλογικό έργο «Μέγας Αλέξανδρος: 2300 χρόνια από το θάνατό του» Θεσσαλονίκη 1980, 172-175). Πιθανόν να ταυτίζονται με τους Εορδήτες, που αναφέρονται από τον Κλαύδιο Πτολεμαίο (Γ΄ 13. 26) στην περιοχή του άνω ρου του ποταμού Δεβόλη (ο ένας από τους δύο μεγάλους παραπόταμους του Άψου-Semeni) και του παραποτάμου του, Εορδαϊκού. Από αυτήν την (μακεδονική πλέον) Εορδαία, καταγόταν (σύμφωνα με τα Λεξικά «ΗΛΙΟΥ» και «Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα») ο στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου Πτολεμαίος ο Λάγου, ο ιδρυτής της περίφημης δυναστείας των Πτολεμαίων της Αιγύπτου, γνωστότερος με το όνομα Πτολεμαίος Α΄ ο Σωτήρ, αλλά κατά τον Στέφανο Βυζάντιο, ο Πτολεμαίος κατήγετο από μια πόλη των Ορεστών, την Ορεστία.

Δ.Ε.Ε.

10 σχόλια:

History of Macedonia Blog είπε...

Καλησπέρα,


Γράφετε:
----------------><----------------
ο Αντίγονος Α΄ ο ονομαζόμενος Μονόφθαλμος ή Κύκλωψ (382-301 π.Χ.), προερχόταν από το γένος των ηγεμόνων της Ελιμιώτιδος και ήταν γιος του Φιλίππου, γιου του προαναφερθέντα Μαχάτα
----------------><---------------

Απο που προκύπτει ό,τι ήταν γιος του Φιλίππου, γιου του Μαχάτα;

Εθνο-λογικά είπε...

Κυρίως από το κλασσικό έργο Geschichte Alexanders des Grossen (History of Alexander the Great) Berlin, 1833 του μεγάλου Γερμανού ιστορικού Johann Gustav Droysen. Για εύκολη πρόσβαση δες στις ιστοσελίδες:
http://www.livius.org/am-ao/antigonus/antigonus_i_monophthalmus.html
και Wikipedia: Antigonus I
•Father: Philip = Philip (in Greek Φιλιππoς; died 326 BC), son of Machatas,
•Wife: Stratonice, daughter of Corrhaeus
•Sons: Philip (c.350-306); Demetrius Poliorcetes (c.337-283)

και Monophthalmus
Antigonus I Monophthalmus (Greek: Ἀντίγονος ὁ Μονόφθαλμος,
"Antigonus the One-eyed", 382 BC - 301 BC) son of Philip from Elimeia, was a Macedonian nobleman, general, and satrap under Alexander the Great.

Βιβλιογραφία
•"Antigonos the One-eyed" by Richard A. Billows
•Diodorus Siculus xviii., xx. 46-86•Plutarch, Demetrius, Eumenes
•Nepos, Eumenes
•Justin xv. 1-4
•The contemporary Babylonian Chronicles, especially the Chronicle of the Diadochi (= ABC 10 = BCHP 3).
•Köhler, "Das Reich des Antigonos," in the Sitzungsberichte d. Berl. Akad., 1898, p. 835 f.

Για τον πατέρα του Φίλιππο, γιο του Μαχάτα δες Wikipedia: Derdas was archon of Elimaea during the time of Philip II of Macedon. His daughter, Phila, married Philip. He had two sons, Derdas and Machatas. Machatas was father of Machatas, Harpalus and Philip, who became the satrap of India.
Για την γενεαλογία στην
http://freepages.genealogy.rootsweb.ancestry.com/~jamesdow/s020/f139756.htm

History of Macedonia Blog είπε...

Ευχαριστώ!

Στο Livius.org αναφέρεται:

Father: Philip (δεν βλέπω αναφορά για Φίλιππο, γιο του Μαχάτα)

Εκτός αν μου ξέφυγε κάτι, οι παραπομπές σε αρχαίες πηγές δεν προσθέτουν κάτι παραπάνω ώστε να αποσαφηνίσουν την κατάσταση πχ
Diodorus Siculus xviii., xx. 46-86

Στις αρχαίες γραμματειακές πηγές αναφέρεται σαφέστατα μεν πως ο Αντίγονος είναι γιος του Φιλίππου, όμως από την άλλη μεριά δεν ταυτίζεται με τον Φίλιππο, γιο του Μαχάτα.


Ενδεικτικά:
Before he left he appointed Antigonus, son of Philip[...]

Arrian 1.29.3

Nicaea was first founded by Antigonus the son of Philip, who called it Antigonia,[...]

Strabo 12.4.7

Antigonus had two sons from Stratonice, the daughter of Corrhagus. One of them he named Demetrius after his brother, the other Philip after his father.

Plutarch Demetrios 2.1

Susiana was assigned to Scynus, and the Greater Phrygia to Antigonus, the son of Philip.

Justin 13.4.14

[...]Antigonus, Son of Philip, who had but one eye, whence surnamed Cyclops, was Servant to Polysperchus and a Robber

Aelian VH 12.43

Απ'ότι φαίνεται ούτε οι μοντέρνοι Ιστορικοί έχουν καταλήξει για την ακριβή ταυτότητα του Φιλίππου, πατέρα του Αντίγονου.

Οι Edson, Τατάκη υποστηρίζουν πως ο Αντίγονος προέρχεται απο την Βέροια. Ο Heckel στην προσωπογραφία του δεν καταλήγει σε κάποιο απόλυτο συμπέρασμα (σημ: Δεν αναφέρει καν την πιθανότητα να είναι το ίδιο πρόσωπο με τον γιο του Μαχάτα). Παραδέχεται βέβαια πως ο ισχυρισμός των Τατάκη και Edson είναι ιδιαίτερα ισχυρός.

Συγκεκριμένα γράφει:

The son of a certain Philip
(A 1.29.3; SIG3 278, 5; Str 12.4.7 [565];
J 13.4.14; AelVH 12.43; PDemetr 2.1;
Hieronymus ap. [L]Macrob 11 = FGrH 154
F8). The name of his mother is not
recorded, but we do know that she was
remarried at some time after the birth of
Antigonus and his brothers, this time to
Periander (otherwise unknown), to whom
she bore a son named Marsyas (Suda M 227;
see below s.v. Marsyas). Since Marsyas
was born ca. 356 – he was a syntrophos of Alexander the Great (Suda) – we may
assume that the mother was still very young
when she bore Antigonus, Demetrius,
and, apparently, a third son of Philip,
Polemaeus (father of Antigonus’ nephew
of the same name who was active in
the early age of the Successors). Billows’
assumption (17) that she married “an
important noble from Pella” is unnecessary:
the ethnic “Pellaeus,” often used of young
men raised at the court, tells us nothing
about their fathers’ origins.

Εθνο-λογικά είπε...

Αγαπητέ φίλε,
Όπως αναφέρεις:
"...Απ'ότι φαίνεται ούτε οι μοντέρνοι Ιστορικοί έχουν καταλήξει για την ακριβή ταυτότητα του Φιλίππου, πατέρα του Αντίγονου...".
Εγώ πάντως υποστηρίζω την εκδοχή που καταγράφω στην ανάρτηση. Αν υπάρξουν στο μέλλον ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ με ακλόνητα στοιχεία ότι δεν ισχύει τότε δεν έχω απολύτως κανένα πρόβλημα να την αποδεχθώ. Δεν κατάλαβα για να είμαι ειλικρινής πού υπάρχει πρόβλημα. Αν δηλαδή ο Ελιμιώτης Φίλιππος δεν ήταν τελικά γιος του Μαχάτα λες οι Σκοπιανοί να μας ζητήσουν και την Θεσσαλία;
Εν πάση περιπτώσει ευχαριστώ για την έρευνά σου και τον χρόνο που διέθεσες.
ΔΕΕ

History of Macedonia Blog είπε...

Δεν είπε κανείς ό,τι υπάρχει κάποιο πρόβλημα. Τυχαία πριν μια εβδομάδα είχαμε ακριβώς την ίδια συζήτηση με κάποιους καθηγητές. Ως εκ τούτου διαβάζοντας το κείμενο παραπάνω, αναρωτήθηκα μήπως είχαν παρουσιαστεί ατράνταχτες απόδειξεις, τις οποίες αγνοούσα. Οι Σκοπιανοί δεν χρειάζονται αποδείξεις για να διεκδικήσουν κάτι. Ως πρώτη "ράτσα" που δημιούργησε ο θεός είναι υπεράνω.

Εθνο-λογικά είπε...

Εντάξει. Υπέθεσα ότι είχες αντιδικία με κάποιον σκοπιανό και σου έλεγε διάφορα τρελλά. Οι άνθρωποι έχουν σαλτάρει με αυτές τις "ιστορικές έρευνες" και αν δεν υποστήριζαν τις ψευδο-ιστορικές παλαβομάρες τους θα είχαν αναδειχθεί σε κορυφαίους ειδικούς της ελληνικής ιστορίας.
Σε καθαρά επιστημονικό επίπεδο το πράγμα αλλάζει. Πριν από χρόνια διαβάζοντας τον Ντρόϋζεν , ανέφερε τον Αντίγονο ως γιό του Φιλίππου γιου του Μαχάτα. Σίγουρα όμως αναφέρεται στο Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology by William Smith (1870):MACHATAS 1. A Macedonian, father of Harpalus, and of Philip, the satrap of India. (Arr. Anab. iii. 6. § 7, v. 8. § 5.) He was a brother of Derdas and of Phila, one of the many wives of Philip of Macedonia, and belonged to the family of the princes of Elymiotis. After the expulsion of those princes he seems to have resided at the court of Philip, though it would appear from an anecdote recorded by Plutarch that he hardly enjoyed consideration corresponding to his former rank. (Plut. Apophth. p. 179; Athen. xiii. p. 557, c.; Droysen, Alexander, p. 43.)
Αν λάβουμε υπ' όψη ότι οι κοντινοί σύντροφοι του νεαρού Αλέξανδρου στην Πέλλα ήσαν γόνοι αριστοκρατικών οικογενειών από ηγεμονικούς οίκους που είχαν εκπέσει (Ελίμεια, Ορεστίς, Λυγκηστίς κ.λπ.), μου φαίνεται απόλυτα λογικό η οικογένεια του Αντίγονου να ανήκε όντως στον παλιό οίκο της Ελιμιώτιδας. Εξ άλλου τέτοια σύμπτωση ονομάτων (Αντίγονος, Φίλιππος, Μαχάτας) μάλλον κάτι μας δείχνει.
ΔΕΕ

Εθνο-λογικά είπε...

Αλήθεια αυτό περί Βεροίας του Edson πού το βρήκε; Η Βέροια την εποχή του Φιλίππου και Αλεξάνδρου ήταν ένας ασήμαντος οικισμός. Ήταν δυνατόν κάποιος χωριάτης να έμπαινε στην αυλή της Πέλλας και μάλιστα να έκανε τέτοια σταδιοδρομία; Αν στοιχειοθετεί επαρκώς αυτήν την άποψη και δεν είναι απλές εικασίες στείλε μου σε παρακαλώ τα σχετικά.
Με την ευκαιρία ήθελα να ρίξεις μια ματιά στο άρθρο μου για τους Yauna takabara στο http://macedonia-evidence.org/persians.html
Θέλω την γνώμη σου
ΔΕΕ

History of Macedonia Blog είπε...

Γράφετε:

"Αν λάβουμε υπ' όψη ότι οι κοντινοί σύντροφοι του νεαρού Αλέξανδρου στην Πέλλα ήσαν γόνοι αριστοκρατικών οικογενειών από ηγεμονικούς οίκους που είχαν εκπέσει (Ελίμεια, Ορεστίς, Λυγκηστίς κ.λπ.), μου φαίνεται απόλυτα λογικό η οικογένεια του Αντίγονου να ανήκε όντως στον παλιό οίκο της Ελιμιώτιδας. Εξ άλλου τέτοια σύμπτωση ονομάτων (Αντίγονος, Φίλιππος, Μαχάτας) μάλλον κάτι μας δείχνει."

Αυτός είναι σίγουρα ένας λογικός συνειρμός αλλά μπορούμε κάλλιστα να πιάσουμε και την άλλη άκρη.

Δεν είναι τουλάχιστον περίεργο που ουδεμία αρχαία γραμματειακή ή επιγραμματική πηγή δεν δηλώνει απερίφραστα ό,τι πρόκειται για τον Φίλιππο, γιο του Μαχάτα;

Αν μη τι άλλο, η προέλευση απο τον βασ. οίκο της Ελιμιώτιδος ήταν "τίτλος τιμής". Και εφ'όσον μιλάμε για ένα τόσο σημαντικό πρόσωπο, προκαλεί αίσθηση πως δεν βρέθηκε μια πηγή καν να το αναφέρεi. Απο την άλλη για τον Άρπαλο - σίγουρα μια ιστορική προσωπικότητα λιγότερη σημαντική απο τον Αντίγονο - βρίσκονται τουλάχιστον 3-4 αρχ. γραμματειακές πηγές να επιβεβαιώσουν την καταγωγή του από τον ίδιο οίκο και επιπλέον διευκρινίζουν τα ονόματα των οικείων του. Πολύ περισσότερο θα περίμενα κάποια σχετική νύξη αν λάβουμε υπόψιν πως οι αρχ. πηγές είχαν καταγράψει ακόμα και τις φήμες που είχαν ακουστεί για τους διαδόχους.

Σωστή παρατήρηση για την Βέροια. Προσωπικά δεν με πείθει ο ισχυρισμός των Edson και Τατάκη. Παραθέτω τι γράφει η Τατάκη για το θέμα ( Ancient Beroea - Prosopography and Society, σελ. 420)

One of the conclusions of the fundamental article on Beroea written
by Çh. Edson about 50 years ago was that it was the native city of
Antigonos I, Monophthalmos, the founder of the house of the
Antigonids. This accounted for the increase in the importance of the
city, inferred by Edson from a comparison of the number of named
Macedonians for whom Beroea is attested as their place of origin with
those originating from other Macedonian cities. Mainly on the basis of
Berve's Prosopography, Edson noted that of those known from the
entourage of Alexander the Great only two persons came from Beroea
compared with 14 from Pella, which gives an indication of the relative
importance of the two cities at this period; by contrast, in the latter
years of Philip V, out of a total of 14 named Macedonians whose city
or area of origin is known, six were from Beroea, and none from Pella.
Finally, all the known important individuals in the age of Perseus were
from Beroea.42 The connection of Antigonos and his successors with
Beroea has not been accepted by P. Briant, author of the recent
monograph on the subject.43 I believe that the epigraphic evidence and
literary sources relating to this question justify Edson's conclusion. The
special connections of the dynasty with the city contributed to the
formation of the local aristocracy, part of which, as we shall see below,
was bound by ties of kinship to the royal family.

Θα κοιτάξω αύριο το κείμενο περί Yauna Takabara. Θα στείλω επίσης σε ηλεκτρονική μορφή και την προσωπογραφία των Μακεδόνων της εποχής του Μεγ. Αλέξανδρου απο τον Heckel. Είναι η πιο ενημερωμένη αυτήν την στιγμή.

Εθνο-λογικά είπε...

"Αν μη τι άλλο, η προέλευση απο τον βασ. οίκο της Ελιμιώτιδος ήταν "τίτλος τιμής". Και εφ'όσον μιλάμε για ένα τόσο σημαντικό πρόσωπο, προκαλεί αίσθηση πως δεν βρέθηκε μια πηγή καν να το αναφέρει"
Πολύ σωστή παρατήρηση. Από την άλλη μεριά όμως μήπως δεν επιθυμούσε να τον προβάλει αυτόν τον τίτλο έχοντας υπ' όψη τις εκτελέσεις με συνοπτικές διαδικασίες στην μακεδονική αυλή για συνωμοσίες πραγματικές ή φανταστικές; Υποθέσεις κάνω.
Ισχύει πάντως αυτό που ανέφερα αρχικά. Εφ' όσον υπάρχουν απόψεις περί ευγενούς ελιμιώτικης καταγωγής προτιμώ να τις υιοθετήσω. Αν τώρα υπάρξει κάποιο νέο ισχυρό στοιχείο τότε προφανώς θα αλλάξω άποψη.
Ευχαριστώ για το κείμενο της Τατάκη. Θα συμφωνήσεις και εσύ ότι δεν είναι ιδαίτερα πειστική, όταν μάλιστα αναφέρει ως μοναδική πηγή τον Edson (αρκετά ξεπερασμένο σε κάποια θέματα) για να στηρίξει τα περί καταγωγής από Βέροια.
Και πάλι ευχαριστώ για τις αξιολογότατες παρατηρήσεις σου.

History of Macedonia Blog είπε...

Το άρθρο είναι κορυφαίο. Όσο και να επιδιώκουν το αντίθετο οι γνωστοί "καλοθελητές", δεν μπορούν να αρνηθούν το αυταπόδεικτο.

Η πρώτη φωτογραφία είναι σκαναρισμένη απο ένα Γερμανικό βιβλίο για τα γλυπτά της Περσέπολης. Την έχει αναρτήσει και ο καθηγητής Καπετανόπουλος στο site του.

Το Νο 26 αντιστοιχεί στο Yauna Takabara.

http://img.photobucket.com/albums/v250/technotut/yaunatakabara26.jpg

Είναι πανομοιότυπη με τις αναπαραστάσεις που έχουμε για τους αρχ. Μακεδόνες.

http://img.photobucket.com/albums/v250/technotut/macedonianwithsunhat2.jpg

http://www.history.ccsu.edu/elias/makglossikaMerosA2_files/image004.png

Δεν βλέπω στο blog κάποιο e-mail επικοινωνίας για να στείλω το pdf.

Επικοινωνήστε αν θέλετε με το historyblog.macedonia[at]gmail[dot]com